„Konzepte und neue Perspektiven“
wersja polska poniżej
Termin: 29.–30. April 2026
Ort: Humboldt-Universität, Festsaal in der Luisenstraße 56
Konferenzsprachen: Polnisch-Deutsch (Simultanübersetzung)
Wir bitten um Anmeldung bis zum 27. April 2026 unter: dph@stiftung-denkmal.de
Das vollständige Konferenzprogramm finden Sie unter: Link zu Programmdetails
Mitorganisiert von: Deutsch-Polnisches Haus, Zentrum für historische Forschung Berlin der polnischen Akademie der Wissenschaften
Am 29. und 30. April 2026 findet an der Humboldt-Universität Berlin (Festsaal, Luisenstraße 56) eine Fachkonferenz unter dem Titel „Fachkonferenz zum Gestaltungswettbewerb für ein Denkmal für die polnischen Opfer des Zweiten Weltkrieges und die Opfer der deutschen Besatzung in Polen 1939 –1945. Konzepte und neue Perspektiven“ statt.
Hintergrund
Am 3. Dezember 2025 beschloss der Deutsche Bundestag die Errichtung des Denkmals auf dem Gelände der früheren Kroll-Oper in Berlin. Noch im Jahr 2026 soll ein offizieller Gestaltungswettbewerb durchgeführt werden. Für das Projekt zuständig ist der Beauftragte der Bundesregierung für Kultur und Medien (BKM), der das Bundesamt für Bauwesen und Raumordnung mit der Durchführung des Wettbewerbs beauftragt hat.
Die Konferenz
In vier Diskussionsforen kommen führende Expertinnen und Experten aus Deutschland und Polen zusammen. Erörtert werden die Entwicklung der Erinnerungskulturen in beiden Ländern seit 1989, der Vergleich europäischer Denkmäler zum Zweiten Weltkrieg sowie Fragen zu Zielgruppen. Die Ergebnisse werden Impulse für den soeben ausgeschriebenen Gestaltungswettbewerb liefern.
Zur Eröffnung am Abend des 29. April sprechen der Kulturstaatsminister Wolfram Weimer sowie die Ministerin für Kultur und Nationales Erbe Marta Cieńkowska. Keynotes halten Katrin Steffen (Nordost-Institut, Universität Hamburg) und Robert Traba (Instytut Studiów Politycznych PAN, Warschau).
Unter den Teilnehmenden am 30. April nehmen auf deutscher Seite nehmen u. a. Vertreterinnen und Vertreter der Stiftung Denkmal für die ermordeten Juden Europas, des Dokumentationszentrums NS-Zwangsarbeit, der Mahn- und Gedenkstätte Ravensbrück, der Topographie des Terrors sowie des Deutschen Polen-Instituts teil. Aus Polen sind u. a. die Gedenkstätte Majdanek, das Museum des Warschauer Aufstandes, das Museum des Zweiten Weltkrieges (Danzig) und das Museum der Geschichte der polnischen Juden POLIN vertreten.
„Koncepcje i nowe perspektywy”
Ekspertki i eksperci z Niemiec oraz Polski podejmą dyskusję nad koncepcjami i nowymi perspektywami dotyczącymi pomnika upamiętniającego polskie ofiary II wojny światowej.
Termin: 29-30 kwietnia 2026 roku
Miejsce: Humboldt-Universität, Festsaal in der Luisenstrasse 56
Języki konferencyjne: polski-niemiecki (tłumaczenie symultaniczne)
Udział otwarty (za potwierdzeniem), ograniczona liczba uczestników
Prosimy o rejestrację do 27 kwietnia pod adresem: dph@stiftung-denkmal.de.
Pełny program konferencji.
Organizatorzy: Dom Polsko-Niemiecki i Centrum Badań Historycznych Polskiej Akademii Nauk w Berlinie
W dniach 29–30 kwietnia 2026 r. w uroczystej sali Uniwersytetu Humboldtów w Berlinie (Festsaal, Luisenstraße 56) odbędzie się konferencja ekspercka zatytułowana „Konferencja dotycząca konkursu na projekt pomnika poświęconego polskim ofiarom II wojny światowej oraz ofiarom niemieckiej okupacji w Polsce w latach 1939–1945. Koncepcje i nowe perspektywy”. Wydarzenie ma na celu merytoryczne przygotowanie konkursu na projekt pomnika upamiętniającego polskie ofiary II wojny światowej oraz niemieckiej okupacji w latach 1939–1945.
Kontekst
3 grudnia 2025 r. niemiecki Bundestag podjął decyzję o budowie pomnika w miejscu obecnego tymczasowego pomnika w Berlinie. Jeszcze w 2026 roku ma zostać przeprowadzony oficjalny konkurs na projekt. Za realizację projektu odpowiada Pełnomocnik Rządu Federalnego ds. Kultury i Mediów (BKM), który powierzył przeprowadzenie konkursu Federalnemu Urzędowi Budownictwa i Gospodarki Przestrzennej (BBR).
Konferencja
Konferencję organizują Zespół ds. Domu Niemiecko-Polskiego przy Fundacji Pomnika Pomordowanych Żydów Europy wspólnie z Centrum Badań Historycznych Polskiej Akademii Nauk w Berlinie, przy wsparciu finansowym Pełnomocnika Rządu Federalnego ds. Kultury i Mediów.
W trakcie czterech paneli dyskusyjnych spotkają się czołowi eksperci z Niemiec i Polski. Dyskusje będą dotyczyć m.in. ewolucji kultur pamięci w obu krajach po 1989 roku, porównania europejskich miejsc pamięci poświęconych II wojnie światowej, zagadnień związanych z grupami odbiorców, a także roli towarzyszących ośrodków dokumentacyjnych i wystaw muzealnych. Wnioski z debat posłużą jako impuls do opracowania dokumentacji konkursowej.
Podczas uroczystego otwarcia, które odbędzie się wieczorem 29 kwietnia, wystąpią minister stanu ds. kultury Wolfram Weimer oraz ministra kultury i dziedzictwa narodowego Marta Cieńkowska. Wykłady wprowadzające wygłoszą Katrin Steffen (Instytut Północno-Wschodni, Uniwersytet w Hamburgu) oraz Robert Traba (Instytut Studiów Politycznych PAN, Warszawa)
Wśród uczestników drugiego dnia konferencji znajdą się uznani historycy, artyści oraz dyrektorzy najważniejszych miejsc pamięci i muzeów z obu krajów. Stronę niemiecką reprezentować będą m.in. przedstawiciele Fundacji Pomnika Pomordowanych Żydów Europy, Centrum Dokumentacji Pracy Przymusowej w Czasach Narodowego Socjalizmu, Miejsca Pamięci i Muzeum Ravensbrück, Fundacji Topografia Terroru oraz Niemieckiego Instytutu Spraw Polskich (DPI). Z Polski obecni będą m.in. przedstawiciele Państwowego Muzeum na Majdanku, Muzeum Powstania Warszawskiego, Muzeum II Wojny Światowej w Gdańsku oraz Muzeum Historii Żydów Polskich POLIN.
